Strona główna /
Kultura i Edukacja / Porządkowanie Cmentarza Żydowskiego, czyli cenna lekcja historii i szacunku dla młodzieży
23.03.2026

Porządkowanie Cmentarza Żydowskiego, czyli cenna lekcja historii i szacunku dla młodzieży

16 marca 2026 roku uczniowie II Liceum Ogólnokształcącego im. Powstańców Śląskich w Mysłowicach, Szkoły Podstawowej nr 2 im. Bolesława Prusa w Mysłowicach i Szkoły Podstawowej Sportowej porządkowali Cmentarz Żydowski znajdujący się w Dzielnicy Piasek w Mysłowicach. Inicjatorem tego wydarzenia było Mysłowickie Towarzystwo Historyczne im. Jacoba Lustiga. Pracownicy Zakładu Oczyszczania Miasta Mysłowice wsparli akcję użyczając sprzętu oraz pomagając młodzieży uprzątnąć teren.

Włączenie się w sprzątanie miejsca pamięci to była cenna lekcja dla młodzieży. Lekcja wrażliwości i szacunku dla przeszłości. Uczniowie mysłowickich placówek oświatowych poznali również ciekawą historię Cmentarza Żydowskiego.

Cmentarz żydowski w Mysłowicach powstał na początku XVIII wieku przy obecnej ulicy Stawowej. Początkowo pochówków dokonywano po prawej stronie tej ulicy. Najstarsza część cmentarza została zniszczona, a wszelkie jej naziemne ślady uległy zatarciu. W 1864 roku Żydzi z Mysłowic zakupili grunt na nowy cmentarz, położony po drugiej stronie dróżki – dzisiejszej ulicy Stawowej. Jego teren ogrodzono murem, wzniesiono także dom przedpogrzebowy. Według przechowywanej w Żydowskim Instytucie Historycznym wstępnej inwentaryzacji, wykonanej w 1989 roku przez Krzysztofa Domańskiego, na cmentarzu zachowało się prawie czterysta nagrobków lub ich fragmentów. W okresie powojennym opuszczony cmentarz stopniowo niszczał, był zaśmiecany, a gęsta roślinność utrudniała dostęp do wielu jego sektorów.

Dopiero w 2013 roku grupa społeczników tworząca Mysłowickie Towarzystwo Historyczne im. Jacoba Lustiga poświęciła czas i pracę, aby odtworzyć dawny wygląd cmentarza. Dziś na żydowskim cmentarzu przy ulicy Stawowej w Mysłowicach spoczywa ponad 1200 osób. Zgodnie z żydowską tradycją grób ma status miejsca świętego, nienaruszalnego, w którym ciało zmarłego czeka na przejście Mesjasza, aby zgodnie z wiarą żydowską zmartwychwstać. Zgodnie z tradycją na nagrobkach umieszcza się imię zmarłego, imię ojca, a w przypadku kobiet nie raz podawano imię jej męża, datę śmierci (czasem datę pogrzebu) oraz słowa wyrażające zaletę zmarłego lub teksty żałobne. Możemy zauważyć również znane symbole takie jak Gwiazda Dawida, dłonie przedstawione w geście błogosławieństwa, dzban, świecznik czy zwierzęta takie jak lew, ptak, jeleń lub wilk.